Ìjàpá lọ sí ilé Àdán ní orí igi

APÀÀLỌ́:Àlọ́ o!

AGBÁÀLỌ́: Àlọ̀!

APÀÀLÓ: Àlọ́ mi dá fìrìgbagbòó kò dá lé mi lọ́wọ́, kò dá lé mi lẹ́sẹ̀, ó dá lérí Ìjàpá àti Àdán.

Ní ayé àtijọ́, ọ̀rẹ́ ìmùlẹ̀ ni Ìjàpá àti Àdán. Bí Ìjàpá bá ní ohun pàtàkì kan bíi ìgbeyàwó tàbí ìsọmọlórúkọ láti ṣe, á pe ọ̀rẹ́ rẹ̀, Àdán, sí ibi àseyẹ yìí. Adán á fún Ìjàpá ní ẹ̀bùn gẹ́gẹ́ bí ipá rẹ̀ ti mọ, á sì tún wá fí ìjokòó yẹ́ ẹ sí, á jẹ, á mu, á lọ sí ilé rẹ̀ ní orí igi gíga kan, báyìí ní ẹ̀bá ọ̀sà. Ìdí igi yìí ni Ìjàpá náà ń gbé, ṣùgbọ́n kò lè gun igi, bẹ́ẹ̀ ni kò lè fò dé orí rẹ̀. Nítorí èyí, Ìjàpá kò ní àǹfààní àti lọ jẹun ní ilé ọ̀rẹ́ rẹ̀ yìí. Bí Àdán bá ní ṣíṣe kan láti ṣe, Ìjàpá á fún un ní ẹ̀bùn tó jọjú ṣùgbọ́n kò ní lè dé ibi àsè Àdán. Àdán á filé pọntí, á fọ̀nà rokà, á fi gbogbo agbada dínran, á pe gbogbo àwọn ẹyẹ láti wá bá a ṣe àjọyọ̀. Ṣùgbọ́n etí lásán ní Ìjàpá fi ń gbọ́ orin àti ìlù àwọn ẹyẹ ní ilé Àdán. Kìkì ojú ni ó fi ń wò wọ́n látòkèèrè bí wọn ti ń jó, tí wọn ń yọ̀, tí wọ́n ń jẹ, tí wọ́n sì ń mu; kìkì imú ni ó fi ń gbọ́ òórùn títasánsán ọbẹ̀ tí Àdán dín ní àdíngbẹ.

Ìjàpá rèé, ó fẹ́ràn oúnjẹ: olóúnjẹ lọ̀rẹ́ rẹ̀ , wọ́n lè fi oúnjẹ mú un lọ tà lẹ́rú. Inú rẹ̀ kò dùn sí pípé tí kò lè bá àwọn ẹyẹ pé sí ilé ọ̀rẹ́ rẹ̀, Àdán, nígbàkúùgbà tí eléyìínì bá ní ṣíṣe. Kí ni ọ̀rẹ́ òun ṣe lè máa wá sílé òun wá jẹ àṣè, kí òun náà má lè lọ bá a jẹ tirẹ̀? Ǹjẹ́ ìrẹ́jẹ kọ́ èyí bí? Òun níláti ta ọgbọ́n kí òun náà lọ jẹ àsè ní ilé Àdán ní ọjọ́ kan. Ó bẹ̀rẹ̀ sí í ronú ohun tí yóò ṣe.

Ní ọjọ́ kan iyàwó Àdán bí ọmọkùnrin kan. Èyí ni ọmọkùnrin kan ṣoṣo tí Àdàn tí ì bí; gbogbo ọmọ rẹ̀ mẹ́jẹ̀ẹ̀jọ tí ó tí bí, kìkì obìnrin ni wọ́n. Ẹ̀yin náà lè fi ojú inú wo bí inú Adán yóò ti dùn tó nígbà tí ìyàwó rẹ̀ bí ọmọkùnrin . Ayọ̀ náà pọ̀ tó bẹ́ẹ̀ gẹ́ẹ́; gbogbo àwọn ọ̀rẹ́ àti ojúlùmọ̀ ní ó bá Adán yọ ayò ọmọ tuntun yìí, wọ́n sì ń fún un ní ẹ̀bùn gẹ́gẹ́ bí ipá wọn tí mọ. Adán ń yọ̀ fẹ̀rẹ̀, ó ń kùn wọlé, ó ń kùn jáde, ó ń múra ìsọmọlórúkọ alárinrin. Ó ti sọ fún gbogbo àwọn ẹyẹ pé kí wọn fọ inú wọn, kí wọn lo òògủn ìgbọ̀nsẹ̀, kí inú wọn ba à lè ráyè gba oúnjẹ.

Ìjàpá náà pinnu lọ́kàn rẹ̀ pé dandan gbọ̀n, àríyá yìí, jíjẹ àti mímu yìí kò ní sẹ̀yìn òun. Ó bá iyàwó rẹ̀ dì í: ó sọ fún un, ó ní ‘Yánníbo ò, mo ní ọ̀rọ̀ kan láti sọ fún ọ. Ọ̀rẹ́ mi Àdán bí àkọ́bí ọmọkùnrin rẹ̀, àrólé rẹ̀,dáódù rẹ̀;mo sì fẹ́ lọ bá a ṣe àjọyọ̀.' Yánníbo dáhùn ó ní, ‘Mo yọ̀ fún yín o. Kí Olúwa bá wa wo ọmọ náà o. Ṣùgbọ́n báwo ni o ó ṣe lè dé orí igi lọ́hùn-únnì, níbi tí Adán ń gbé, nígbà tí o ò lè fò, tí o ò sì lè gungi?'

'À! Èyíinì ò ṣòro. Bí ọgbọ́n bá sọnù, ọgbọ́n la fi ń wá a. Ìwọ lo ó ràn mí lọ́wọ́. Ṣé o rí agbádá ẹtù bàbá mi yìí, o ó rọra dì mí sínú rẹ̀, o ó sì gbé e pamọ́ sí yàrá. Bí ọ̀rẹ́ mi Àdán bá ti dé tí ó wá bèèrè mi gẹ́gẹ́ bí àdéhùn, sọ fún un pé mo rí ẹ̀ránṣẹ́ sáré-pè-é-wá kan láti ọ̀dọ̀ àna mi, mo yára sáré lọ; kí o sì gbé egbìnrín yẹn fún un pé ẹ̀wù tí mo fi sílẹ̀ dè é nìyẹn gẹ́gẹ́ bí ẹ̀bùn tèmi, fún àjọyọ̀ ọmọ tuntun o. Sọ fún un pé kí ó má tú u wò lọ́nà o, kí ó mà sì jẹ́ kí ó jábọ́ o, nítorí ẹ̀bùn góòlù olówó-iyebiye kan wà nínú aṣọ náà fún ìyá ọmọ o.'

Yánníbo ṣe gẹ́gẹ́ bi ọkọ rẹ̀ ti kọ́ ọ. Láìpẹ́ Àdán wọlé dé. 'Ẹ kú onílé o, ẹ kú o, ẹ kú o. Ọ̀rẹ́ mi dà?'

“Hà, ó yára lọ ẹ̀yìn odi. Àwọn bàbá mi ló ránsẹ́ pàjáwiri kan wá nísìnyí pé kó yára fi ẹsẹ̀ kan dé ọ̀dọ̀ àwọn. Ó tilẹ̀ ti múra sílẹ̀ dè yín. Ẹ gbà; ó ni ẹ̀wù yìí tiyín ni. Oun fún yín gẹ́gẹ́ bí ẹ̀bùn ti àjọyọ̀ ọmọ tuntun. Ó ní kí ẹ má ṣe jẹ́ kí ó bọ́ lulẹ̀ lọ́wọ́ yín o nítorí gòólù ti òun fi ta iyá ìkókó lọ́rẹ wà nínú rẹ̀ o. Ó ní òun náà kò níí pẹ́ lọ́hùn-ún o.'

'Òo. Bá mi dúpẹ́ lọ́wọ́ rẹ̀ o. Ó kú ináwó o. Kí Olúwa bù sí àpo rẹ̀ o. Oluwa á bá wa wo àwọn ọmọ náà o. Ó dìgbà.'

Adán fi ẹnu gbé ẹ̀wù, pèrèrèrèrè, ó fò, ó di orí igi; ó wọlé, ó tìlẹ̀kùn mọ́rí, ó tú ẹ̀wù pé kí òun wọ̀ ọ́ wò, kí òun wo ara òun nínú dígí kí òun tóó jáde sí gbangba. Kí òun sì wá mú góòlù ìyàwó òun fún un. Ó rò nínú ara rẹ̀ pé Ìjàpá yìí mà fẹ́ràn òun o! Odindi agbádá ẹtù fún òun alára, àti góòlù olówó iyebíye fún ìyàwó òun! Bí Àdán ti tú egbìnrín wúyẹ́ báyìí, àfi wùyà ni Ìjàpá tu jáde látinú aṣọ. Ẹnu Àdán fẹ́rẹ̀ẹ́ ya dé ìpàkọ́ nígbà tí ó rí ọgbọ́n tí ọ̀rẹ́ rẹ̀ ta, ó ní, ‘Ìjàpá! Ọlọ́gbọ́n ẹ̀wẹ́ ni ọ́ ní tòótọ́.Ṣùgbọ́n ọ̀nà dé orí ọ̀pẹ ó pin. Ọ̀nà ké mọ́ ọ! A gbọ́ pé o ti dé ìhín-ín ná, báwo loó ti ṣe padà dé ilé rẹ?'

'Má mikàn. Àtigùn làá kọ́ ọmọdé , a kìí kọ́ ọ ní àtisọ̀. Jẹ́ kí á máa béré àníyàn lọ. Àgbà tí kò lẹ́sẹ̀ ńlẹ̀, ó lọ́gbọ́n nínú.'

Ìjàpá rápálá jáde láti inú yàrá, ó kí ìyá ọmọ àti gbogbo àwọn àlejò. Gbogbo wón ń wo ara wọn lójú pé ọ̀nà wo ni ljàpá gbà dé bí; nígbà wo ló wọlé?'

Ká má bá òpó lọ ilé olórò, àwọn onílù dé, wọ́n ń lù, wọ́n ń kọrin, wọ́n ń jó, wọ́n ń jẹ, wọ́n ń mu. Àríyá náà pọ̀ jọjọ. Ọjọ́ ń rebi àná, àwọn àlejò ń lọ ilé wọn ní kọ̀ọ̀kan, ẹsẹ̀ bẹ̀rẹ̀ sí í dá, láìpẹ́ ilẹ̀ ti gbẹ. Ó ku Ìjàpá àti àwọn alábàáse díẹ̀díẹ̀. Ìjàpá wá pe ọ̀rẹ́ rẹ̀, ó ní, ‘Adán o! Bí a bá ń sunkún, à máa ń ríran o. Eré ọ̀tọ̀, ṣùgbọ́n bí ọ̀rọ̀ ara ẹni bá dé ilẹ̀, ó yẹ kí a lè bárá wa sọ ọ́ o. Mo tilẹ̀ ti ro igbésí-ayé wa yìí títí, ó sú mi. Kí ní ṣe tó jé pé àwa ọ̀rẹ́ méjì yìí la kéré jù láàárín ẹgbẹ́ wa. Ẹ wo Àṣá, ẹ wo Ọsìn, ká má tun sọ ti àwọn bíi Ògòngò. Wo Erin, Ẹkùn, Ẹfọ̀n, Àgbọ̀nrín àti àwọn ẹranko bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ, gbogbo wọn ló tóbi. O ò mọ̀ pé kíkéré tí àwa kéré yìí àrùn ló fà á? Mo ti bá Erin kan sọ̀rọ̀ lórí ọ̀ràn yìí, nítorí ó jẹ́ ohun ẹ̀dùn fún mi gidi. Erin tí mo rí yìí, iṣẹ́ oníṣègùn ló ń șe, òun ló sì ń tọ́jú gbogbo àwọn ọmọ erin. Ó fi yé mi pé kinní kan wà ní ìdí gbogbo ẹranko tí wọ́n ń pè ní ìrán amọ́mọkéré. Ìrán amọ́mọkéré tí à ń gba oúnjẹ lára igi, tí kìí jẹ́ kí igi ó dàgbà. Ó ní gbàrà bí àwọn bá ti bí ọmọ làwọn ti ń yọ ọ́ kúrò ní ìdí ọmọ àwọn. Kọ́mọ náà máa dàgbà ló kù nítorí oúnjẹ á máa dúró nínú rẹ̀. Ó tilẹ̀ ti fé bá mi yọ tèmi ṣùgbọ́n ọwọ́ rẹ̀ ti tóbi jù, kò lè wọ ìdí mi. Torí náà mo bẹ̀ ọ́, jẹ́ kí á yọ tìrẹ, o ó bá èmi náà yọ tèmi. Alááfíà dé nìyẹn, káwa náà máa tóbi bí àwọn erin ló kù. Àbọ̀ mi rèé!

Inú Àdán dùn fún ìmọ̀ràn tí Ìjàpá mú wá yìí, ọwọ́ mẹ́wẹ̀ẹ̀wá ló fi gbà á yẹ̀wò, ó sì rí i pé ó dára. Ó ni kí Ìjàpá fẹ ìdí tirẹ̀ kí òun bá a yo Ìrán-amọ́mọkéré níbẹ̀, Ìjàpá náà yóò bá òun yọ ti ìdí òun lẹ́yìn náà.

Ìjàpá rèé, igbá tí ó wà ní ibi ìdí rẹ̀ yẹn, tí ó bá fi mú nnkan, kò sẹ́ni tó lè fà kinní náà yọ àfi tí ó bá ga igbá yẹn fúnra rẹ̀. Kinní kan wà níbi ìdí Ìjàpá tí ó dà bí irù kékeré báyìí, èyí ni à ń pè ni ìrán. Tí ènìyàn bá fọwọ́ kan ìrán ìdí Ìjàpá tí à ń wí yìí, pípadé ní igbá yẹn máa padé mọ́ olúwarẹ̀ lọ́wọ́. Ìjàpá bá ga ìdí rẹ̀ sílẹ̀, ó ní kí Àdán ti ọwọ́ bọ inú òun kí ó lọ mú ìrán-amọ́mọkéré kúrò. Bí ó ti rí i pé ọwọ́ Àdán ti wọlé dáadáa, ló bá pa igbá dé mó ọwọ́ rẹ̀.

Àdán fa ọwọ́, ọwọ́ gbádi; ó jà kìtàkìtà, ó logun tòò, ó kébòòsí lài, ó bẹ Ìjàpá pé kí ó fi òun lọ́wọ́ sílẹ̀, òtúbáńtẹ́. Ìjàpá ní àfira, kí ó máa gbé òun lọ sí ilé òun. “Tóò bá gbé mi délé mi, á jé pé ọwọ́ ré gé dànù nìyẹn. N kò sọ fún ọ pé àgbà tí ò lẹ́sẹ̀ ńlẹ̀, ó lọ́gbọ́n nínú? Ó yá ilé koko ni tagbe. Mo dijú kí n bára mi nílé mi.'

Báyìí ni Àdán gbé Ìjàpá padà sí ilé rẹ̀ o. Tí Ìjàpá fi ọgbọ́n lọ jẹ àsè ni ilè Àdán tí ó sì tún dọ́gbọ́n padà sí ilé rẹ̀ o.

Àlọ́ yìí kọ́ wa pé kí a máa lo ọgbọ́n inú wa o, Kí á máa rorí dáadáa kíá tó ṣe nǹkan o. A kò sì gbọ́dọ̀ máa fetí sí ohun dídùndídùn tí ènìyàn lè sọ láti fi tàn wá jẹ. Ó tún kọ́ wa pé kí á sọ́ra fún ọ̀rẹ́, kí á má finú tán ọ̀rẹ́. Ẹ wo ọ̀rọ̀ dídùn tí Ìjàpá fi tan Àdán. Ọgbọ́n ju agbára o.

Ìdí àlọ́ mi rèé gbáńgbáláká,

Ìdí àlọ́ mi rèé gbảngbàlàkà;

Bí n bá purọ́ kí agogo ẹnu mi ó má ròó

Bí ǹ bá purọ́ kí agogo ẹnu mi ó máa ró lẹ́ẹ̀mẹta

Ó di pó... pó... pó!